Sağlık Verilerinin Hukuki Niteliği
Sağlık verileri, KVKK kapsamında "özel nitelikli kişisel veri" kategorisinde yer alır ve daha sıkı bir koruma rejimine tabidir. KVKK m.6 uyarınca özel nitelikli kişisel verilerin işlenmesi belirli şartlara bağlanmıştır. Bunun yanında Kişisel Sağlık Verileri Hakkında Yönetmelik de sağlık kurumlarının uyması gereken çerçeveyi belirlemektedir.
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır. Buradaki içerikler hukuki tavsiye niteliği taşımaz; somut bir mesele için iletişime geçilerek değerlendirme yapılabilir.
Çalışma Konuları
- Sağlık Verisi KVKK Uyumu: Hastane, klinik ve sağlık merkezlerinde kişisel sağlık verisi işleme süreçlerinin değerlendirilmesi
- Hasta Aydınlatma Metinleri: Sağlık hizmetlerine özgü aydınlatma metinleri ve açık rıza formlarının hazırlanması
- HBYS Süreçleri: Hastane Bilgi Yönetim Sistemleri'nin veri güvenliği açısından değerlendirilmesi
- Tıbbi Araştırma Verileri: Klinik araştırmalarda kişisel veri işleme süreçlerinin hukuki çerçevesi
- Teletıp Süreçleri: Uzaktan sağlık hizmetlerinde veri koruma ve hasta hakları
- Sağlık Verisi İhlali: Veri ihlali durumunda bildirim süreçleri
Özel Nitelikli Kişisel Veri Olarak Sağlık Verisi
KVKK'nın 6. maddesi, sağlık verilerini özel nitelikli kişisel veri olarak sınıflandırır. Bu verilerin işlenmesi için ilgili kişinin açık rızası veya kanunda açıkça öngörülen bir hukuki dayanak gerekmektedir. Sağlık verileri yalnızca sır saklama yükümlülüğü altındaki kişiler veya yetkili kurum ve kuruluşlar tarafından işlenebilir.
Sağlık Verisi İşleme İlkeleri
- Hukuka ve Dürüstlük Kuralına Uygunluk: Sağlık verileri yalnızca meşru amaçlar doğrultusunda işlenir
- Amaçla Sınırlılık: Veriler, toplanma amacı dışında kullanılamaz
- Veri Minimizasyonu: Yalnızca gerekli olan sağlık verileri toplanır
- Doğruluk: Sağlık kayıtları güncel ve doğru tutulmalıdır
- Saklama Süresi: Veriler, işleme amacı ortadan kalktığında silinir veya anonim hale getirilir
- Güvenlik: Sağlık verileri için uygun teknik ve idari tedbirler alınır
Dijital Sağlık Uygulamaları
Mobil sağlık uygulamaları, giyilebilir sağlık cihazları ve yapay zekâ destekli sistemlerin yaygınlaşması; KVKK, tıbbi cihaz mevzuatı ve hasta hakları çerçevesinde yeni hukuki sorular ortaya çıkarmaktadır. Bu uygulamalarda hangi mevzuat hükümlerinin uygulanacağı, olayın niteliğine göre değerlendirilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Klinikler hastalardan açık rıza almak zorunda mı?
Tıbbi teşhis, tedavi ve bakım amacıyla sır saklama yükümlülüğü altındaki kişilerce yapılan işlemler için KVKK m.6/3 açık rızayı zorunlu tutmaz. Ancak pazarlama iletişimi, hasta fotoğraflarının tanıtımda kullanılması gibi bu amaçların dışına çıkan işlemler için ayrıca hukuki dayanak, çoğu durumda açık rıza gerekir; aydınlatma yükümlülüğü ise her durumda geçerlidir.
Doktor veya hastane sağlık bilgimi izinsiz paylaşırsa ne yapabilirim?
Veri sorumlusuna başvuru ve ardından Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na şikâyet yolu açıktır. Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak başkasına verilmesi TCK m.136 kapsamında suç oluşturabilir; uğranılan zarar için tazminat da talep edilebilir.
Hasta fotoğrafları (önce/sonra) sosyal medyada paylaşılabilir mi?
Yüzü veya kimliği belirlenebilir hasta fotoğrafları sağlık verisi niteliği taşıyabilir ve açık rıza olmadan tanıtım amacıyla paylaşılamaz. Ayrıca sağlık meslek mensuplarının tanıtım faaliyetlerine ilişkin mevzuat da ayrıca değerlendirilmelidir.
Sağlık kurumunda veri ihlali olursa ne yapılmalı?
İhlal, KVKK m.12/5 kapsamında Kurul'a ve etkilenen hastalara bildirilir; Kurul kararıyla bu süre öğrenmeden itibaren en geç 72 saattir. Sağlık verilerinin özel nitelikli olması nedeniyle ihlalin kapsamı ve alınan tedbirler ayrıntılı olarak kayıt altına alınmalıdır. Ayrıntı için sağlık kurumlarında KVKK uyumu yazısına bakılabilir.
Diğer sorular için Sıkça Sorulan Sorular sayfasına bakılabilir.